NIEUWS

BewustZijn Online

© BewustZijnsWerk 2018

Museumbezoeken

Twee tentoonstellingen in het midden van het land die beide tot 9 september te bewonderen zijn: zeer de moeite waard!

 

Odilon Redon. La littérature et la musique in het Kröller Möller Museum 
en


Shelter. A contemporary intervention in Museum Catharijne convent te Utrecht

 

Odilon Redon


Helene Kröller Möller opende in 1938 haar museum op de Hoge Veluwe en bracht er haar enorme kunstverzameling onder. Ze bezat alleen al wat de grootste collectie ter wereld van Van Gogh, die later in het gelijknamige museum terecht zou komen. Maar ook Odilon Redon, een tijdgenoot van Van Gogh, was en is in die collectie rijkelijk vertegenwoordigd. Andries Bonger, broer van de schoonzus van Van Gogh, hield ook van Redon en uit diens verzameling is veel in Amsterdam gebleven - in het Van Gogh- en in het Rijksmuseum. De huidige expositie put voor het leeuwendeel uit deze verzamelingen.

 

Van Gogh en Redon. Ze hebben elkaar nooit gekend, maar waren en zijn qua werk nog bij elkaar in de buurt… zo verschillend als ze zijn. De eerste kan de eerste expressionist van de 20e eeuw genoemd worden, de inspirator van velen met zijn felle, intense doeken. En daarnaast Redon, veel meer een zijweg bewandelend; niet helemaal horend bij de Symbolisten met hun mystieke werk of de Nabis, de Franse post– impressionisten die nieuwe wegen zochten. Redon, met de als muziek klinkende voornaam Odilon (een koosnaampje van zijn moeder Odile), ging de weg - zijn zeer particuliere weg - naar binnen, naar binnen in de droom.

 

Zelden schildert hij een bestaand landschap. Áls hij al iets realistisch weer lijkt te willen geven, dan is het een bos bloemen in een vaas en wanneer je daar een tijdje naar kijkt, besef je dat ook die bos bloemen in een vaas een droom is. Zo’n vaas staat bijna nooit op een ondergrond, hij zweeft, onder zijn kleurige last, roerloos voor je: als een engel in een gothisch schilderij. Ook de portretten zijn dromerig, associatief – een kleurige sjaal heeft net zoveel, of méér te vertellen als een starende blik.

 

Maar écht los gaat hij als hij zich begeeft in de (zijn) wereld van mythes, opera- en legendarische figuren, heiligen, engelen… Hij houdt van hoofden, zijn bekende hoofd met gesloten ogen is in verschillende versies te zien. Redon toont het hoofd van Johannes de Doper, op een schaal, het hoofd van Perseus… al werd Perseus niet onthoofd; hij onthoofdde juist zelf Medusa. Hoofden hebben bij deze schilder sowieso niet echt een lichaam nodig, ze staan bovenop een bloemsteel of worden door vleugels gedragen. Dat is ook iets van Redon: hij illustreert verhalen en gedichten, hele boeken (‘Les Fleurs du mal’ van Flaubert) - maar nooit letterlijk. Zijn beelden hebben hun éigen verhaal. Of hun éigen muziek. Zelf zei hij dat zijn kunst bedoeld was om te ondergaan als muziek, om je erin onder te dompelen en dus niet te analyseren. We zien Parzival en Brunnhilde uit de Nibelungen die Redon via Wagner leerde kennen, maar ze ontberen de zwaarte die de componist ze meegaf.

 

Hij doet veel met pastel, waarin door de sterke poederpigmenten de kleuren voor je opgloeien. Maar ook werkt hij in heftig en diep zwart/wit, waarbij de dromen soms overgaan in nachtmerries. Hier zie je een overeenkomst met Van Gogh: die gebruikte in zijn vroege Hollandse periode zwaar donkerbruine en zwarte tinten en ging daarna in Zuid Frankrijk over op een palet van lichtende kleuren. Bij Redon bestaan die sferen van intense kleur en zwart/wit niet na elkaar maar náást elkaar, al is de tegenstelling net zo extreem. Je ziet spinnen met opnieuw enorme hoofden. Wezens zweven boven water en land (Redon was al als kind gefascineerd door vliegen, vandaar wellicht ook de zwevende bloemen), wat overigens niet alleen aan een legende refereert maar ook aan Darwin, die voor het eerst verkondigde dat de dieren door de evolutie heen vanuit de zee aan land gingen. Voor Redon is het geen wetenschap, maar magie.

 

Als je dan toch in dat bijzondere museum bent op die mooie plek, ga dan ook kijken naar Redons tegenpool, de zoveel aardsere en emotionelere Van Gogh.

 

Wat praktische informatie: het Kröller Möller Museum (op maandagen gesloten) ligt in Park De Hoge Veluwe, enkele kilometers van de Otterlo – ingang van dit park. Het museum omvat ook een grote beeldentuin. Voor het park moet je entree betalen, met een MJK krijg je daar korting op en betaalt dan geen entree meer bij het museum. Er staan bij de ingangen gratis te gebruiken fietsjes (met kinderzitjes). Je kunt ook met de auto – betaald – het park in.

 

Er is bij de tentoonstelling een uitstekend boek verkrijgbaar voor 30 euro. Toen ik enkele weken terug de museumwinkel bezocht, was daar ook een afgeprijsd (5 euro) boek te vinden van enkele jaren terug ‘Hommes de Valeur’ over Redon en zijn tijdgenoten, waarin het overgrote deel van het nu getoonde ook afgebeeld en diepgaand besproken wordt.

 

Shelter


Ook op een mooie plek, namelijk midden in het rustige Museumkwartier te Utrecht niet ver van de Dom, ligt aan een grachtje Het Catharijne Convent in een oud klooster dat inmiddels 550 jaar bestaat. Er is daar een prachtige collectie christelijke kunst van door de eeuwen heen te zien; schilderijen, beeldhouwwerken, cultische gewaden en voorwerpen. Bijzonder om te beseffen dat dit in ons deel van de wereld honderden jaren lang zo ongeveer de enige, of in ieder geval de belangrijkste, beeldtaal was die er bestond. Inmiddels is het een in zichzelf en het verleden besloten wereld van kruisigingen, madonna’s, versierde kelken en monstransen, kerstvoorstellingen en zo meer geworden waar je doorheen kunt dwalen.

 

Die wereld is nu ruw uit z’n verzonkenheid gewekt door er hedendaagse kunst in te katapulteren. ‘Hedendaags’ is hier een rekbaar begrip, er zijn stukken die dit jaar nog geproduceerd zijn, maar ook werk uit de jaren 70 van de vorige eeuw. Het is, hoe dan ook, kunst die zich juist totaal losgemaakt heeft van die door religie bepaalde belevingswereld. Onder een groot middeleeuws kruis ligt een fel realistisch vormgegeven vrouw (Derelict woman van Duane Hanson) in duidelijk deplorabele conditie op de grond, met haar hoofd tegen de wand. Wat heeft zij met die man die daar hangt te maken? Rondom de vroege Rembrandt (‘Doop van de kamerling’ 1626) die het museum bezit hangt een kleine presentatie van verwante zeventiende eeuwse kunst – plotseling doemt tussen de zo bedaagde beelden in scherpe kotskleuren het ‘Joodse Meisje’ van Marlene Dumas op.

 

Mis niet de kleine lieflijke collage ‘Sleeping Buddha’ van Daan van Golden, enigszins verscholen achter een pilaar op de onderste verdieping. En helemaal boven in het gebouw het zaaltje met drie items van James Lee Byars (tijd- en kunstgenoot van Joseph Beuys) rond ‘vragen stellen’ - voor hem veel belangrijker dan antwoorden geven. Tussen objecten en gewaden uit de rijke rooms-katholieke geschiedenis tref je zomaar een altaar met een doodskop en een doorstoken hart erop aan van Damien Hirst. Of een jurk van Jan Taminiau.

 

Wat hier bijeengebracht is lijkt misschien een allegaartje, maar die schijnbare willekeurigheid wordt omsloten door die juist zo consequent op de christelijke religie gerichte eigen collectie. De moderne werken gaan daarmee een dialoog aan.

 

Rudi Fuchs begon in de jaren 90 in het Amsterdamse Stedelijk Museum met het confronteren van de ene kunstvorm met de andere. Hier is die gouden greep tot in het extreme doorgevoerd.

 

Het museum is op maandag gesloten, MJK is geldig, er is een audiotour beschikbaar en een Museummagazine (€ 3,95) verkrijgbaar dat grotendeels aan het 550 jarig bestaan van het kloostergebouw en de expositie gewijd is.

 

Juli 2018, Dik Goudsblom

____________________________________

Tip: Lezing The Jeweled Path door Karen Johnson

 

'Een liefdesverhaal over het zoeken en vinden van de waarheid, over het kennen van de liefde en de liefde voor kennis, en over een chaotische, magische reis die doordringt in onbekende universums.’

 

Hoe ontstaat een spirituele traditie? We hebben zelden de gelegenheid om die vraag te stellen aan de grondlegger van een spirituele weg, maar deze bijeenkomst biedt zo’n kans. Karen Johnson, die samen met A.H. Almaas aan de wieg stond van de Diamond Approach (in Nederland ook bekend als de Diamantbenadering), vertelt openhartig hoe hun persoonlijke en spirituele ervaringen een pad van groei en transformatie openbaarden dat inmiddels wereldwijd mensen aanspreekt. In haar nieuwe boek 'The Jeweled Path' geeft Johnson een persoonlijk en vaak humoristisch kijkje achter de schermen. Ze vertelt over de ontvouwing die begon in de jaren ’70 en die, zonder dat zij of Almaas dat toen ook maar beseften of beoogden, geleid heeft tot wat nu de Diamond Approach is: een uniek en eigentijds antwoord op de universele vragen waar we als mens mee geconfronteerd worden. Het programma bestaat uit een lezing en een gedeelte waarin gelegenheid is om vragen te stellen. Uiteraard is het boek verkrijgbaar. De voertaal is Engels.

 

Datum: 6 mei 2018 | Tijd:14.30 - 17.30 uur, deur open om 14.00 uur | Plaats: Amstelkerk, Amstelveld 10, 1017JD Amsterdam | Entree: €15,00 - registratie noodzakelijk | Link voor registratie: bit.ly/Lezing-TheJeweledPath | Informatie: harma.ebels@gmail.com

 

____________________________________

De vogeldagboeken van Adri Groot

Gewoon een hele mooie site om je (gratis) op te abonneren en daar hoef je echt geen vogelaar voor te zijn! Met excellente foto's van Inge Duijsens.

____________________________________

Wikkelfee

Graag breken we een lans voor de meer dan goedverzorgde website van Toke Bezuijen, die de naam Wikkelfee draagt. Als je geïnteresseerd bent in geurige oliën van uitmuntende kwaliteit (natúúrlijk biologisch en de meeste biologisch-dynamisch) en hun toepassingen, is dit een gouden tip. Het leuke is namelijk dat Toke, antroposofisch verpleegkundige en zeer ervaren in het geven van uitwendige therapieën, ook vermeldt hoe je jezélf kunt helpen. Het zijn trouwens niet alleen oliën die te koop zijn. Ook kruiden, wikkeldoeken, schapenwol, vilten nierenwarmers en haarbanden en de nuttige AromaBroes, die geneeskrachtige olie naar keuze zeer fijn verspreidt in je badwater zodat je huid hem maximaal kan opnemen behoren tot het assortiment. Lief zijn de zorgpakketjes op maat, die mooie namen dragen als 'Warm troostje', of 'Zorg voor Mama's Borst': kant-en-klaar om direct te gebruiken. Wat een leuke cadeautjes...

____________________________________

Verbaas je over Het Muizenhuis

Toen ik laatst een collega voor overleg zou treffen in het restaurant van de OBA (Openbare Bibliotheek Amsterdam, naast het Centraal Station), nam ze me direct mee op de roltrap naar de kinderafdeling beneden. Op naar Het Muizenhuis. Ik had erover gelezen, weleens plaatjes bekeken, maar nooit in het echt gezien. En? Het is on-ge-loof-lijk groot, schattig, gedetailleerd mooi, romantisch. Ál die kamertjes, winkeltjes, er zelfs een bierfabriek gemaakt... Ga erheen met je kinderen of kleinkinderen. Of alleen. Goed voor een uur of wat ademloos kijken. Daarna een rondvaart en je hebt een superdagje Amsterdam.

Wie het allemaal bedacht? Dat is Karina Schaapman. Intussen is het hele gebeuren - met alle boeken, knutsels, speelgoed en filmpjes - zó groot geworden, dat ze samen met haar 4 kinderen een compleet familiebedrijf vormt. Ze hebben een geweldig leuke en uitgebreide site, waar je onder meer kunt lezen over de bouw van het muizenhuis - met tips voor als je zélf aan de gang wilt. Hun leuke winkel in de Jordaan is trouwens ook absoluut een bezoek waard!

____________________________________

Foto's: Marcel Favier

 

Het verhaal van Dhanu Maya

 

Net als wij zullen velen die aangrijpende aflevering over Nepal van Floortje Dessing naar het einde van de wereld hebben gezien. De beelden van de 28-jarige Maggie Doyne die vele kindertjes geadopteerd heeft en er samen met haar stichting voor zorgt dat ze een stralend soort gezinsleven en opleiding kunnen genieten, maar ook het droevige bericht van het verlies van haar jongste kind staan in ons hart gegrift.

Laatst ontvingen we een brief van Joyce Lakwijk over een soortgelijk initiatief waarmee zij en haar man zich verbonden hebben. En we lazen het verhaal van Dhanu Maya, een jonge Nepalese vrouw die - trouwens vlak in de buurt van Doyne - in het relatief onbekende westen van het land woont en net als zij voor vele kinderen zorgt die bij haar gebracht worden omdat hun ouders er niet meer zijn of niet voor ze kunnen zorgen. Joyce en haar gezin bezoeken Dhanu Maya deze zomer. We nodigen je uit de brief te lezen. Wie weet vind je het leuk om ook iets bij te dragen?

____________________________________

Museum Voorlinden in Wassenaar

 

Vanbinnen & vanbuiten mooi...

Een bijzonderheid, dit particuliere museum van Joop van Caldenborgh dat als het ware om zijn zeer uitzonderlijke kunstcollectie is heengebouwd. Alles komt optimaal tot zijn recht, er is grote zorg besteed aan de kleinste details. De tuinen, ontworpen door Piet Oudolf zijn niet alleen in het bloeiseizoen fabelachtig mooi, het restaurant ziet er sfeervol uit en serveert de heerlijkste gerechten. Net als het overige personeel is de bediening uiterst correct en vriendelijk. Vazen met boeketten als op ouderwetse schilderijen, een heerlijke museumwinkel, highlights maar ook onbekende kunstwerken. Kortom een beleving - gelegen op een even indrukwekkend landgoed - die we kunnen aanbevelen. En ervoor of erna naar Den Haag of het strand!

____________________________________

EYEspired…

is een website waar we erg enthousiast over zijn. Je kunt er gemakkelijk een middag op doorbrengen, je verbazend over de eindeloze en vaak virtuoze - soms grappige - scheppingsdrang die als een windhoos over de wereld trekt. Van streetart tot design, van kunst tot kleding, van video en fotografie tot de beste webshops: Thijs van der Hoorn verzamelt wat hij tegenkomt, het liefst van jong talent. Daarvoor bezoekt hij tentoonstellingen en beurzen, waaronder de Dutch Design Week in Eindhoven (die was dit jaar van 22 tot 30 oktober).

Deze video van Zimoun, een jonge Zwitsere ontwerper die gespecialiseerd is in soundscapes is typisch EYEspired ziet er ook nog eens prachtig uit. Schrijf je hier in voor de gratis wekelijkse nieuwsbrief!

____________________________________

 

Coffeeklatch

Nóg een site/blog voor als je met je iPad bij je tent hangt en even nieuwe inspiratie wilt opdoen. Dat mag best, ook of zelfs júist als je met vakantie bent! Coffeeklatch is een Belgisch online interview magazine dat er geweldig uitziet. Spaarzame goede teksten met véél sprekende en fantastische foto’s. De geïnterviewden - kunstzinnige entrepreneurs - maken dit ook ronduit mogelijk. De rode draad vormt telkens het beeld van de volle of lege koffiekopjes, -bekers, -glazen ter plekke, met of zonder taartje.

Oordeel zelf aan de hand van het interview met Thierry Boutemy, florist. De blog is geïnitieerd door Bart Kiggen (fotografie & art direction) en Magali Elali (samenstelling & redactie). Coffeeklatch maakt zich sterk voor slow journalism using a fast medium.

____________________________________

blog Inspiratie voor ouders

Jaarfeesten, verhalen, boeken, een visie op menselijke ontwikkeling, pedagogische inzichten, natuurlijke materialen en een levendige schoolgemeenschap - vrije scholen bruisen het hele jaar rond, schrijft Manon Berendse. Voor alle (groot)ouders die de antroposofie willen verkennen met hart, hoofd en handen, is het het blog Inspiratie voor ouders bedoeld. Omdat je meer wilt weten, kritisch bent of gewoon lekker wilt grasduinen. Begonnen door een moeder in Middelburg die nieuwsgierig is naar wat antroposofie 2.0 zou kunnen zijn. Omdat delen inspireert. Omdat het een klusje kan zijn om dingen uit te pluizen. En het rijk voelt kinderen groot te mogen brengen tussen hemel en aarde – maar wel met twee voeten in de 21e eeuw. Wat kunnen we met het antroposofische mensbeeld in deze tijd?

 

Foto: Mandalatekenen (uit bezit Dordtse vrijeschool)

____________________________________